Definicja

Populacja i próba

Inne nazwy: populacja docelowa, badana zbiorowość, próba badawcza. Kategoria: planowanie badania.

Populacja to zbiór jednostek, o którym chcesz wyciągać wnioski, a próba to część tego zbioru faktycznie objęta badaniem. Populację trzeba określić przez cechy, miejsce i okres, na przykład “pielęgniarki pracujące na oddziałach intensywnej terapii w polskich szpitalach w 2026 roku”. Próba obejmuje osoby, które spełniły kryteria i od których uzyskano dane.

Jak je rozróżnić. Populacja docelowa odpowiada na pytanie, kogo mają dotyczyć wnioski. Operat losowania albo populacja dostępna określa, do kogo badacz mógł realnie dotrzeć. Próba zaproszona, próba uczestnicząca i próba ostatecznie analizowana mogą mieć różne liczebności. Możliwość uogólnienia wyników zależy nie tylko od liczby osób, lecz także od sposobu ich doboru, braku odpowiedzi, kryteriów kwalifikacji i zgodności próby z populacją docelową.

Częsty błąd. Nazywanie populacją wszystkich studentów w Polsce, gdy rekrutację przeprowadzono wyłącznie na jednym kierunku jednej uczelni. Duża próba dogodna nie staje się przez samą liczebność reprezentatywna dla szerokiej populacji.

Przykład syntetyczny. W projekcie z pielęgniarstwa populacją docelową są pielęgniarki zatrudnione na oddziałach geriatrycznych w województwie mazowieckim. Populację dostępną tworzą osoby z sześciu placówek, które zgodziły się uczestniczyć w rekrutacji. Próbą są pielęgniarki, które spełniły kryteria, udzieliły zgody i wypełniły kwestionariusz. Przykład jest konstrukcją dydaktyczną i nie opisuje rzeczywistego badania.

Jak to zapisać w pracy. Populację docelową stanowiły pielęgniarki zatrudnione na oddziałach geriatrycznych w województwie mazowieckim. Uczestniczki rekrutowano w sześciu placówkach według opisanych kryteriów włączenia i wyłączenia. W metodzie podajemy osobno populację, źródło uczestników, sposób doboru oraz liczebność osób zaproszonych, uczestniczących i analizowanych.

Opis przykładu jest syntetyczny i nie zawiera wyników empirycznych.

Powiązane hasła: dobór próby, Liczebność próby, badanie przekrojowe, Protokół badania

Jeśli chcesz sprawdzić, czy próba odpowiada Twojemu pytaniu badawczemu, Wyceń projekt.